
Вы здесь
Главная ›Когда Мухтар Шаханов говорит правду?..
23.12.2009
Рубрика:
«Каждый раз в декабре я мысленно возвращаюсь в 86-й. Каждый раз в декабре мне становится холодно и странно», - это строчки из книги Мурата Телибекова «Ветер с улицы». Продолжить дальше эти слова можно другим: каждый раз в декабре власти напрягаются, ожидая чего-то и на всякий случай переводят в усиленный режим полицию и силовые структуры. Каждый раз в декабре общество сжимается, опасаясь эксцессов. И каждый раз в декабре протестные массы ждут, что их вновь позовут на площадь Республики. Это в Алматы, не знаю, как в других городах, но, может быть, и там так же. И каждый раз ничего не происходит. Ожидания и тревоги сменяются вздохом облегчения со стороны одних и глухим ропотом разочарованных и не дождавшихся призыва.
Что ж, декабрь с 1986 года нечто большое, чем последний календарный месяц в году. Декабрь с 1986 года для одних - гордость и надежда. Для других - позор и разочарование. Но и те, и другие каждый раз в декабре ожидают чего-то. Но вместо призыва к действиям раздаются пламенные речи, которые давно уже никого не согревают. А вместо людей, которые, как Данко, бы освещали путь, возникают фигуры, которые почему-то решили, что именно они - совесть и честь народа. Не знаю, кто сказал Мухтару Шаханову, что именно он достоин, называться совестью и честью народа, но каждый раз в декабре (и не только в декабре) Мухтар-ага восходит на импровизированную трибуну и кидает в толпу различные лозунги. Вот и этот год не стал исключением. Как нельзя, кстати, и повод подвернулся. Словно испытывая собственный народ на терпение, власти выдали на-гора текст Доктрины национального единства Казахстана. Почему именно сейчас понадобилось обсуждать такой сложный вопрос - дело десятое. Речь сейчас идёт о Мухтаре Шаханове.
Поэт Шаханов, очевидно, выше Шаханова - общественного деятеля и политика. Во всяком случае, когда Шаханов читает свою поэму о серых людях, находящихся у власти сегодня, ему веришь. Но политик Шаханов вызывает чувство отторжения. И не только потому, что его слова и действия похожи на спектакль, но и вследствие их абсурдности. Ну, например, кто может припомнить, чтобы Мухтар-ага голодал когда-либо из-за чего-то? Однако, не так давно руководитель движения «Мемлекеттiк тiл» (и почему они все начинают организовывать движение, когда нет в нашем законодательстве такого понятия, как движение?) объявил, что он будет голодать со своими сторонниками. В своём заявлении Мухтар-ага указал: «Поскольку доктрина «Национального единства» открыто обсуждается населением страны, имеем право высказать свое мнение или проявить свое несогласие. В случае проведения голодовки, мне как человеку, два раза перенесшему инфаркт, сложно будет выдержать такое тяжкое испытание. Но чем видеть уничтожение своей нации, лучше умереть».
Против чего голодать решил поэт? И вместе с ним 30 человек из общественных объединений «Желтоқсан рухы», «Желтоқсан ақиқаты»? Боюсь, на этот вопрос чёткого и внятного ответа мы не получим. Будут вновь стенания по поводу судьбы казахского языка, тяжкого положения аульчан и т.д. В общем, весь тот набор, который мы слышим из года в год. И при этом не будет предъявлено никакой программы действий по развитию государственного языка. Никто не скажет о наказании тех, кто все эти 20 лет после принятия закона о языке тратил бюджетные средства, но в стране почему-то так и нет толковых словарей на казахском языке, методических и наглядных пособий. К слову, кто хочет овладеть языком, тот его выучит и так. Примеров тому немало. Это, к примеру, красавица Майя Веронская - телеведущая канала «Казахстан». Когда Майя говорит на казахском языке, её хочется слушать вновь и вновь. И таких примеров можно привести немало. Но в общей массе они, скорее, исключение из правил, потому что язык выучили вопреки, а не благодаря.
17 декабря, по словам Мухтара Шаханова, заканчивался срок для принятия решений властей по доктрине национального единства. Впритык к 17 декабря Мухтар Шаханов объявил, что ему позвонили из Астаны и попросили повременить с голодовкой. Что и требовалось доказать. Кто бы сомневался в том, что обещанной голодовки не будет и всё это не более чем показуха? За бортом остаются заявления по поводу не легитимности Ассамблеи народа и т.д. А сам Мухтар Шаханов, вчера ещё кричавший о том, что Ассамблея нелегитимна, ведёт переговоры с одним из её руководителей. И откладывает голодовку. Зачем устраивался спектакль и против чего на самом деле протестует Мухтар Шаханов? Думается, что вразумительного ответа от самого героя мы не дождемся. Впрочем, ответ на этот вопрос должен найти каждый сам. Как и на вопрос, а когда Мухтар Шаханов был честен? Когда в 1989 году на трибуне Верховного Совета СССР рассказал впервые о декабре 1986 года и добился создания парламентской комиссии для рассмотрения тех событий? Или потом, когда принял предложение Нурсултана Назарбаева и на целых 10 лет в 1993 году уехал в Кыргызстан послом? Или в ноябре 1990 года, когда давал интервью «Ленинской смене»? В этом интервью Мухтар Шаханов на вопрос «Что могло бы стать гарантом от повторения трагических столкновений?» ответил:
- Правовое государство. Но нам до него еще идти и идти. Важным шагом на пути к этой цели должна стать деполитизация правоохранительных органов, военных ведомств. Люди, в чьих руках находится аппарат насилия, должны подчиняться только закону. В декабре 1986-го и позже все правоохранительные органы, суд оказались слепыми исполнителями политической воли партийных лидеров, поскольку власть Устава партии была куда сильнее, нежели требования закона. Нас хотели разделить те, кто вообще не имеет национальности - функционеры иерархической системы, люди, готовые за ступень в карьере продать родного отца. В какой-то мере им удалось посеять недоверие между народами.
Что же делает сегодня сам Мухтар Шаханов? То же самое - сеет недоверие между народами, населяющими Казахстан, разделяя их на титульную нацию и все остальные народы. В правовом государстве же приоритетным являются права Человека, Верховенство Закона, перед которым равны все, невзирая на национальность или занимаемый пост.
Кстати, в той же книге «Ветер с улицы» Мурат Телибеков вспоминает, что в Союзе писателей во время обсуждения событий на площади Брежнева (ныне площадь Республики) только Джубан Молдагалиев и Сайфуан Шаймерденов выступили против наклеивания ярлыка о казахском национализме. Остальные молчали. А «Мухтар Шаханов* * опубликовал в «Казахстанской правде» свое знаменитое стихотворение, в котором сравнивал его с великим французским полководцем и призывал решить судьбу казахского народа». Под «его» имеется в виду Геннадий Колбин, из-за избрания которого первым секретарём Компартии Казахстана и случились декабрьские события.
Вместо послесловия. Не могу не привести ряд комментариев, которые нашла в интернете:
#3, F/<thnbkmjy, 17 декабря 2009 13:17
Шаханов кстати в те времена от НАНа по физиономии получил за неосторожно сказанное, вот и, сейчас, его действия это чистой воды заказ сверху. Раньше если можно было просто по морде получить, то сейчас обычно в башку стреляют а потом говорят самоубийство.
Так что помнит собака палку. Кроме того странно выглядит следующее Ассамблея выдвигает проект Доктрины, Шаханов страшно возбуждается и как Виннету объявляет голодовку, после чего из Администрации Президента звонят и говорят Шаханову что исправят допущенные ошибки. Все это похоже на некий спектакль-особенно на фоне куда более серьезных вещей связанных с передачей китайцам земли хотя бы. Почему Шаханов по этому поводу не протестует? ведь в сравнении с Доктриной в данном случае не голодовку можно было объявлять, а прямо в гроб и ложится-чтобы потом не поминали в том плане, что лежит в гробу и переворчивается там?
Так что помнит собака палку. Кроме того странно выглядит следующее Ассамблея выдвигает проект Доктрины, Шаханов страшно возбуждается и как Виннету объявляет голодовку, после чего из Администрации Президента звонят и говорят Шаханову что исправят допущенные ошибки. Все это похоже на некий спектакль-особенно на фоне куда более серьезных вещей связанных с передачей китайцам земли хотя бы. Почему Шаханов по этому поводу не протестует? ведь в сравнении с Доктриной в данном случае не голодовку можно было объявлять, а прямо в гроб и ложится-чтобы потом не поминали в том плане, что лежит в гробу и переворчивается там?
|
3
|
Anonymous
Аноним
Аноним
Вс. Dec 20, 2009 12:40
Как и предполагалось, весь националистический демарш Шаханова и К' оказался пустым звуком. Сарым угрожал сотнями голодающих. Не смеши, парниша! И так было ясно, что укажут вам ваше место. Для того, чтобы в свои игры играть нужно прежде от Ак-орды отстегнуться. А так будучи зависимыми от власти можно только спектакли ставить. Это видимо ваша особенность - трусливо поджимать хвост при строгом окрике хозяина.
То что произошло 17-го - это диагноз всем тем, кто надувал щеки и взывал к национальной гордости. Была бы гордость - хоть тот же Айдос Сарым начал бы голодовку. Увы, кишка тонка.
То что произошло 17-го - это диагноз всем тем, кто надувал щеки и взывал к национальной гордости. Была бы гордость - хоть тот же Айдос Сарым начал бы голодовку. Увы, кишка тонка.
Айгуль ОМАРОВА
- 100779 просмотров
Поиск
Опрос
Рубрики
Регион
- #Караганда#КызылОрда#Павлодар
- USA
- «aralmigrant»
- Абайская область
- Азербайджан
- Акмолинская обалсть
- Акмолинская область Кокшетау
- Актау
- Актауская область - Жанаозен
- Актобе
- Актюбинская область
- Алма-Ата - Швейцария - тюрьма
- Алма-Ата
- Алматинская агломерация
- Алматинская обалсть и Щучинско-Боровская курортная зона
- Алматинская область
- Алматинская область и Щучинско-Боровская курортная зона
- Алматы - город республиканского значения СМИ
- Алматы - город республиканского значения
- Алматы
- Алматы город республиканского значения
- Алматы и Алматинская обалсть
- Алматы-Атырау
- Аляска
- Арал
- Аркалык
- Астана - Актобе
- Астана
- Астана окраинная
- Астана праздничная
- Астрахань РФ
- Атырау
- Атырауская область
- Афганистан
- Африка
- Байконыр
- Балтийские страны
- Бишкек
- Ближний Восток
- Бурятия
- ВКО
- Восточный Казахстан
- Газа
- Дальний Восток
- Джетысу
- Евразия
- Европа и Азия
- Жамбыл Улытау Павлодар
- Жамбылская область
- Жезказган
- Жетысуская область
- ЗКО
- Западная Европа
- Западно-Казахстанская область
- Западный Казахстан
- Казахстан
- Караганда
- Карагандинская область
- Карибский бассейн
- Каспий
- Каспийское море
- Китай
- Конаев
- Костанай
- Костанайская область
- Кызыл - Орда
- Кызыл-Орда
- Кызыл-Ординская область
- Кыргызстан
- Кыргызстан. Бишкек
- Мангистау
- Мангыстау
- Манистау
- Махтаральский район Туркестанской обалсти
- Меркенский район
- Монголия
- Москва
- Москва-Европа-США
- Нур-Султан
- Павлодар
- Павлодарская область
- Пакистан
- Петропавловск
- Постсовок
- Пятая республика Париж
- РФ
- РФ Санкт-Петербург
- Республика Казахстан
- Республика Узбекистан
- Россия
- Россия. Индия.
- СКО
- СУАР
- США
- Санкт-Петербург
- Северная Америка
- Северный Кавказ
- Северо-Казахстанская область
- Семей
- Синьцзянь
- Соединённое Королевство
- Талдыкорган
- Тараз
- Театр СВО и Европа с США
- Темиртау
- Узбекистан
- Украина
- Улытауская область
- Центральная Азия
- Шымкент Кызыл-Орда
- Шымкент
- ЮКО
- Южная Америка
- Япония
- вынужденная миграция
- город Алатау
- город Талдыкорган область Жетісу
- город республиканского значения Алматы
- город республиканского значения Шымкент
- планета
- экологические беженцы
- экологические мигранты
- южная столица

Комментарии
Желтокосанговские орагнизации перечисленные долбоебом Шахановым испирированы в год 20-летия нынешним акимом Астаны
It may deffinate weined exactrly or with asymmetrical endocets that are haunted to the spongiform or threaded by buy Albenza/400mg x 60 (pill) for acne. I was noninflamed to all the seeming embarasses as you are. And biosynthetic glucuronidated studies, the leprosy of divine adverse electronics reported was unnecessarily low. Use infinite forma cocain de vox de la pergolide rugs est
сол желтоксан окигасы болмаса тири журетин бе дин мал?????
большая разница! и вообще руки прочь от Шаханова. Он единственный человек среди интеллигенции, который неравнодушен к судьбе своего народа.
KAZAKTAR ALGA, TEK KANA ALGA!!!
мына мақаланың Шахановты ұнатпайтын мәңгүрттердің тапсырысы бойынша жазылғаны көзге ұрып тұр ғой.
Цитата из Википедии: Мухтар Шаханов — советский и казахстанский поэт и писатель, бывший депутат Верховного Совета СССР, нацист. От себя добавлю что он комунятский выкормыш,... ни чего и ни кого он не защищает кроме своих личных интересов, просто Вам недалеким это не понять!
Человек в жизни любой должен меняться расти это личная эволюция каждого индивидума это естественный процесс
природы.Да в молодости мировозрение отличается от мировозрения в 50 лет.Время меняет людей всегда к лучшему.
Он болеет за самоидентичность казахов не деля их на роды и жузы на красных и белых и работа у него ой какая трудная
поэтому я за него горой.А за оскорбления и гнусный базар можно предьявить
Я внимательно прочитала ваш коментарий, хочу сказать: вы не думали что простому народу, особенно матерям одиночкам, старикам (я имею ввиду русских) либо просто некогда, потому что они вкалывают на двух работах чтобы детей прокормить, либо памяти нет уже совсем что бы учить казахский язык... как быть с такими людьми? Я русская, и я только за, изучение казахского языка. Опять же, есть одно но, отношусь я как раз к первой, выше изложенной категории. Мне крайне сложно найти время на изучение гос.языка. И как к нам относятсянаши многоуважаемые соседи? В ЦОНе сидят переводчики, но плата за перевод текста или документа состовляет от 1000 тенге и более. Как вы думаете, пенсионер сможет заплатить такую сумму когда у него каждая копейка на счету? Плата за ком. услуги с каждым годом повышается к стати... нет бесплатных программ для изучения каз. языка такому населению, да и кто возмется?
Казакта Шаханов жалгыз. Карыннын камын ойлаган заманда елдин камын ойлаган адам аз. Сорлылар Абайды да жалгызсыратып жылатып единдер. Енди Мухана шыктындарма Сендерге дауа жок екен...
Зе...ли уже все эти поэты Шахановы и иже с ними. Не даром В.И Ленин называл буржуазную интеллигенцию(в которую переродилась наша советская) мнящую себя мозгом нации-"говном, а не мозгом". Вместо того, чтобы писать хорошие стихи, книги, просвещать народ занимаются лакейством перед властью. При " колонизаторах" можно было на казахском языке прочитать шедевры мировой литературы, а сейчас " Золотые яблоки Даригуши", "Азиада" и другой бред..... Посмотреть фильм про детство и становление Елбасы. Вот и все,что могут Шаханов и другая шушера... Да, еще поцеловать ручку "Великому"
ребята Ваш сайт Путин что ли спонсирует Вы такие трусливые да Вы хотя бы воздержитесь от того чтобы казахов оскарблять,
я когда был студентов учился с ирландцами они были члены ИРА и что вы думаете они нацики да нет это самые настоящие жигиттер не то что чванливые англичане это 20 с лишним лет назад было сейчас Ирландия №1 в европе. Людить Свой народ это такое же нормальное дело как любить и защищать свою семю и дом. Я понимаю что Ваша команда отрабатывает заказ.
Но оскорблять свой народ на иностранном языке простите Вы только посмотрите сколько мата в комментариях это и есть Ваш уровень вы 86 были на площадьи что ли вот я был. Я 2 два был свидетелем как казахстанскии народ дружно избивал казахов вся улица Фурманова была в крови и разбросанных одеждах. Уважаемые авторы сайта я присоединяюсь остальным коментам. я с удовольствием послал бы Вас куда по дальше но воздержусь Вы этого не стойте.
Какой простите говнистый сайт так не любить свой народ.
все это очень грустно и грязно, хотя первоначальная статья все же заставляет задуматься о многом. и в первую очередь, о том, зачем же оскорблять друг друга? перефразируя классика, да будь ты хоть негром преклонных годов, неуж вознесешься над всеми, когда оскорбишь всех и вся? и к кому себя отнесешь ты? к гиене?.. проще просто остаться человеком, чем заявлять о какой-либо гениальности и самоидентификации, столь безграмотно оформляя свои мысли.
Я много не хочу писать .просто скажу и везде докажу что М ШАХАНОВ есть и будет первым после АБЫЛАИХАНА он бореться за справедливость и за свои народ ОН первым при ссср доказал что есть КАЗАХстан а другие после развала союза воспользовались сеичас они герои и сидять на мягком кресле где они были с 1986-1990гг
такого великого человека как Шаханов нет во всём мире.Слава АЛЛАХУ ,что он у казахов есть, и не надо его критиковать,побойтесь БОГА.
АРЫС ЖАҒАСЫ .
Вальс ырғағы Сөзі , әні .
Серікбай Маханұлынікі .
Толқын боп нұрлы ағыстан ,
Сайрайды бұлбұл Арыстан .
Шәмшінің аңсап әндерін
Келеміз іздеп алыстан .
Қайырмасы :
Басталды өнер жалғасып ,
Бақытқа сенім самғатып .
Арыстың мөлдір жағасы
Шәмшінің әнін тыңдатып ,
Самалмен Сырды шарлатып .
Арыстың суы шекер бұл ,
Ағады тынбай жылма – жыл .
Ғашықтар үшін жаралған
Жайнайды шалғын «торанғыл» .
Қайырм асы :
Қарашы бүгін жаз күнін ,
Арысым қандай жан құрбым .
Бесігін тербеп махаббат
Сыйлайық әнмен наз гүлін .
Қайырмасы :
НАЙМАН АРЫҚ .
Вальс Баяу Сөзі , Әні .
Серікбай Маханұлы .
Жеріме шипа болған Найман арық .
Арнаңмен су ағады сайран салып .
Қазылған ата – баба кетпенімен ,
Неткен күш ойланамын қайран қалып .
Қайырмасы:
Жантақ сай айдыны толған жазық ,
Арыстан-бай тарихта қалған анық.
Еңбектің мөп-мөлдір махаббатын
Бір өзің сыйлады Найман арық .
Бірлікке күш жігермен толқын болып,
Ұластың салтанатқа қарқын толып
Шымдардан тоған байлап Боралдайдан
Ағыздың зәмзәм суын халқым барып .
Қайырмасы:
Бұл күнде ағыстармен көпке жеткен,
Егістер жайқалады көктеп кеткен.
Нәр алған тіршілікте берекемен
Жер ана мерекесін дүбірлеткен.
Қайырмасы:
ТЕМІРЛАНЫМ
Асықпай сезіммен. Сөзі мен Әні .
Серікбай Маханұлынікі .
Саяңда еркелеткен Темірланым ,
Арнадым сағыныштың мөлдір әнін .
Арысың арайланып көрік берер ,
Жағалай өсіп тұрған өрім талың .
Қайырмасы :
Сан ғасыр ақындарың жырлаған ,
Гүл бақшаңда жыл құстарың сайраған .
Ежелгі қазағымның дәстүрін ,
Жалғастырды ұл - қыздарың жайнаған .
Мен саған ән арнадым аңсаған ,
Шын жүректен қасиетті Темірлан .
Қайырмасы :
Әлемге әйгілісің Темірланым ,
Өнерін тебірентті небір дарын .
Рухыңа бас иемін Әмір - Темір ,
Қалдырдың ізгілікке мұра жайын .
Қайырмасы :
ТЫНЫШТЫҚ КЕРЕК
ӘЛЕМГЕ .
Тілеңдер , О , адамдар тыныштықты ,
Жарқырап таңмен бірге күнің шықты .
Жер шарын ойрандауға ойы кеткен
Қас жауыз Гитлердің де күлі ұшты .
Жесір боп төсегінде жар қалмасын ,
Үйлердің шаңырағы шайқалмасын .
Тең басқан аяқтарын келер ұрпақ
Еңбектен күндіз – түні тайсалмасын .
Қара бұлт торламасын күннің көзін ,
Жадырап адам жүзі күлімдесін .
Нұр шашып шаң – тозаңмен сом соқалар
Жондағы қара жерді тілімдесін .
Тыныштық , паролі бұл -- әлемдегі ,
Атауы қойған сеніп бар елдегі .
Халықтар өзі таңдап алған жолдан
Мәңгілік адаспайды одан тегі .
Ежелден кәрі – жастың бар арманы ,
Тыныштық бұл өмірге арнағаны .
Күн сайын өсе берсін достық тілек
Татулық нұсқаушы боп алдағыны .
а где он был 86 г сидеп тихо а сеичас голос прорезалься аида батыр аи
ТУҒАН ЖЕРГЕ .
Туған жер мені кешіргін,
Ерке ұл етіп өсірдің .
Нөсерін төгіп егілтіп
Шабыттың жырын келтірдің.
Таппадым теңеу жігерлі ,
Өзіңсің маған жыр елі .
Топырақ кешкен балғын шақ
Есімде қалдың күрделі !
Сезімнің байлап қиялын ,
Құр сөзбен қалай сиямын .
Өз жерім - болсын нұр пейіш
Өлеңнің нәрін жиямын.
Мәртебең биік өрлеген,
Қандай бір ыстық жер деген.
Көгіңде бұлтың қарайса
Жаңбыр деп білем – төгілген.
Құбыла белің жап – жазық ,
Жатады елің мал бағып .
Жайқалған шүйгін шөбіңнен
Табылар елге мол азық .
Силадың өмір туған жер ,
Бабалар болған қандай ер.
Қорғанын тумен белгілеп
Ұрпағы үшін төккен тер .
Бәйгеге қосқан тұлпарын,
Көремін өршіл ұлдарын .
Туған жер саған ұқсатам
Бал мінез өскен қыздарын.
Жасыл ел – жаңа жайлауым ,
Қызыққа толған ауылым !
Жарқырап күнің жаңарды
Таусылмас саған арнауым .
Мерейін өпкен шапағат
Сүйгіздің шындық махаббат.
Алғашқы асыл ғашығым .
Мен болам нағыз азамат .
ОРДАБАСЫ ЖАРЫҚ ТАҢ.
Болашаққа шындық сырын паш еттік ,
Оралғанда көне тарих - аш есік !!!
Мұражайдан ұрпағыма сөз қалсын
Әнге қосып, өлең жазып - бас идік .
Қазақ деген ұлтымызды білдіріп
Алмау үшін ана тілді бүлдіріп !
Тілің шықса сөйлей білгін талпынып,
Ел-жұртыңа азамат боп танылып .
Сөз құдірет саған ғана табынам
Бабалардың асыл сөзін сағынып .
Табылғанда қазбалардан мол олжа
Қолдай көргін Ей, жасаған сен ғана!
Батыс-Шығыс мәдениет елдерін ,
Көріппедің көзге біткен «шерлерін».
Солтүстік пен Оңтүстік ел өлкесі .
Білемісің Ордабасы ерлерін –
Ордасынана сәлем бергін қазақ деп
Бүгінгі күн сенің халқың азат деп!
Кінәларын талай жанның кешірдің,
Мазарлардан қандай сүйек келтірдің.
Көрмемізден орын алған дүние
Қашан-қалай қара жерге көмілдің?
Деп сөйлейді тарихшылар жазбасы
Бізге жеткен құмыра қыш қазбасы.
Қайран қалып, ашып тұрып есігін,
Тербетейін өлеңімнің бесігін .
Заман жаңа, адам басқа қарашы
Кім толтырар мұражайдың кемтігін!
Жер кіндігі Ордабасы жарық таң
Ел бірлігін бар әлемге танытқан !
КҮРСІНЕМІН ӨМІРГЕ.
Күрсінемін өмірге,
Құлақ тосып күбірге.
Алаңдаймын не үшін
Риза болмай бұл күнге?
Өмір деген ақша ғой,
Көрген түсің басқа ғой!
Бұраңдаған жол жатыр
Мазалайды баста ой.
Бұлттар тарап бір шетке,
Зырлайды кеп Күн көкте.
Кешкі құрым қанталап
Батып жатыр өзекте !
6
Қайран қалып қараймын,
Қандай өлең арнаймын.
Жанымды жеп барады
Шындық қайда қайранмын?!
Өзгерілді замандар ,
Баяғы бір адамдар.
Бәрі бірдей бір емес
Ішінде бар сараңдар!
Көрінгенмен кездесіп ,
Өтірік сөз -желдетіп.
Екі достың арасын
Бүлдіреді тездетіп .
Өскені ғой сабаздың ,
Көмегі көп қағаздың.
Білдірместен біреуге
Сүйтіп қана «ор» қаздың.
Обал-сауап ойда деп ,
Көзді жұмып қайда деп ?
Жоспар құрып тағыда
Маған түсті пайда деп ?
Жүргендер көп жүгенсіз,
Еркіндік қой - білсеңіз.
Өсектерін боратқан
Қандай өмір сүреңсіз.
Бар байлыққа қол жетті,
Жекеленіп жер кетті !
Қариялар бас болып
Тиялмады тентекті ?
Арыздарын айдаған ,
Ақшасымен байлаған.
Қабат-қабат үй салып
Өлімменен ойнаған.
7
Арамдар көп осындай,
Адал жанға қосылмай.
Дарыны жоқ ақыннан
Дұрыс өлең жазылмай
Ойдан құрап бөспе жыр,
Көп ақындар шетте жүр.
Пайдасы жоқ адамға
Жеке меншік істеп тұр!
Осыларға қарасаң ,
Өмір - өлең топалаң ?!
Ие болып өнерге
Қашан атар жаңа таң ?!
ЖАЗЫЛҒАН ӨЛЕҢ ОҚ БОЛСЫН .
Сөз маржанын дуалап көктен «пері»,
Жаза алмадым жақсы жыр көптен бері.
Күле алмадым,неліктен біле алмадым
Ақындар көп өнерде неткен «сері».
Жыр өрнегін бастайын енді қайдан,
Ақын болсаң сөз тыңда сен Абайдан.
Шырматылған қысқа жіп күрмелмейді
Арылмасаң бір таңғы ұшқын ойдан.
Күрсінеді жүрегім жүгенделген,
Қан тамырым соғады білеуленген.
Мақсатыма үлгі қып жетем десем
Жасқанатын хақым жоқ біреулерден.
Көп іздеймін кінәрат өлеңімнен,
Табылса деп тәрбие әлемінен.
Бей-жай болып шабыттан ұзай алмай
Әндерім жүр өзіндік әуенімен .
Қосжан , Бекен жыр төккен ақын екен,
Қысқа ғұмыр «ит» екен - өлім деген.
Қапысызда көз жұмды бұл өмірден
Алды-артын болжатып ақылменен.
8
Айбергенов қазақтың тойын бастар,
Бірге жүрген кешегі аға-достар.
Әндеріне Шәмшінің тәнті болып
Мұқағали жанында өңшең жастар.
Көзім көрді тәңірге жылағанын,
Шындық үшін «мінәжат» сұрағанын.
Өлеңдері болмаса құдыретті
Көрер едің өнерден «сұлағанын».
Өлең керек өмірге өткір тілді,
Табалмасын оқырман ешбір мінді.
Пікір айтып сынасын сыншыларың
Қақ жарғандай меңіреу қара түнді.
Жаралса деп өлеңім ақ алмастан,
Тілдесемін шабытпен шаршамастан.
Жазғандарым «оқ» болып тесіп өтсін
Көңіліңе ешкімнің қарамастан!
Ұшқыр қиял.
Ұшқыр қиял кетті алыс самғаған,
Армандарым жеткізбейді аңсаған.
О,Құдірет айтшы өзің турасын
Несібемді беріп едім арнаған.
Оянамын шыққан күнмен жарысып,
Белдер жатыр кеңістікте толқысып.
Қанат қағып ұшқанында топ құстар
Жер бетінде адамдар жүр тартқыласып .
Көтермегін көкке қарай мылтықты,
Көрсетпеңдер бойға біткен қырсықты.
Жаңылысып үйрек-қаз деп байқамай
Аққу түгіл,ата көрме шымшықты.
Өмір керек қыбырлаған бәріне,
Ызыңдатып салып жүрсін әніне!
Табиғаттың беріп қойған көркі ғой
Мас болмайық ішпей-жемей нәріне.
9
Айтарым көп тыңдасаңдар адамдар,
Болмасаңдар түсінбейтін надандар,
Сақтай білгін ар-ожданың ортаңды
Мына заман қандай жарқын қараңдар.
Емессің ғой тірі өлік, «нас-ноқат»,
Еңбек етсең табылады ас-ауқат.
Бабаларым ұрпақ үшін із тастап
Өткен бәрі кір келтірмей азамат!
Жетпістің жетегінде.
Жетпістің жетегіне өтемін бе,
Шынымен жастық шақты өтедім бе?
Бұл қалай қырма сақал-ақ бас шашты
Атанып ата болып кетемін бе ?
Бәрінен сескенемін сөз айтуға ,
Жолым жоқ кейін қарай бос қайтуға.
Дүние өтті-кетті шыр айналып
Есепсіз тіршілікті байытуға.
Күн көзін сезінемін жарығынан,
Ағыны бұл қай бұлақ бұраңдаған.
Байлықтың біле алмадым есебі жоқ
Жамандық жақсылыққа құралмаған.
«О, тоба» қатарымнан қалғаным жоқ,
«Су іштім» озбасамда- қарыным тоқ.
Ойласам бұл өмірді астан-кестен
Істерім бітпей жатыр – арманым боп !
Жетпіс жас сапарларым әлі де көп,
Өзеннің күркіреген- нәріндей боп .
Алға деп қозғаламын сыр берместен
Жалынды жастығымның гүліндей боп !
ЗҰЛЫМДЫҚТЫ НЕГЕ
МАДАҚТАЙМЫЗ .
Бәрі рас , дүниеге дүбір толды ,
Жинап ап қаныпездер небір қолды .
Жондарын қара жердің қайыстырып
Белінен ат ойнатып иір – иір жолды .
Қырғын сап , кездескенін аямастан ,
Найзаға түйреледі қарамастан .
Қанталап оттар жанды батар күнге
Қып – қызыл арасында жер мен аспан .
Көмбе боп , көмілгенде өлілерің ,
Тіл қатты тарихтағы тірілерің .
Шыңғыс хан елді қырған жауыз жанды
Силайтын Кім еді сол – пірілерің ? !
Мен айтайын жазушылар ақындар деп ,
Шындықты бұрмалаған тосыннан кеп .
Қақпасы Отырардың берілмеді
Бірақ та елін сатқан жауыздар көп ?!
Сасық қан , сақтандырған дүниені ,
Тірілтіп түгендетіп өлгендерді !
Ананың құрсағында сәби дауыс
Шейт боп , ғасырларға іңгәләнді .
Кезінде арашалау қыйын болды ,
Кешірмес шешілмейтін түйін толды .
Бүркеншік Көк тәндіні есім етіп
Көкжалың Әмзе саған сыйың болды .
Кімді – кім іздеп жүріп тапты кәні ,
Қай жерде жатыр екен жауыз тәні ?
Тірілер тәубе етіп түсініңдер
Енгенде бостандықтың еркін әні !
Қалайша мадақтаймыз зұлымдарды ,
Қанқұмар отын жаққан жауыздарды .
Ойланбай іздедің бе , болжамастан
Ұлы деп , қолбасшы деп құзғындарды ?
62
Жазықсыз адамдарды неге қырды ?
Қаласы Отырардың қанға тұнды !
Кімсіңдер ардақтайтын Шыңғыс ханды
Қазақ деп таныйтындай жауыз жанды ? !
Еркім деп , есуастық тілді тыймай ,
Көк жалдың іздедің бе , інін қыймай ?
Ар атын кірлетпейік ақын деген
Ойланшы неге жүрсің -- ісін сыйлай ?
Артында ұрпақ қалды жауыздардан ,
Емес қой олар одан ауызданған .
Жолбарыс қартайғанда мысық болар
Азығын қорек етіп тышқандардан .
,
Шындықты ақын болсаң бұрмалама ,
Тентек боп Сырдың бойын жағалама .
Моласын таптың қалай дәлел қайда Тапталған жылқылардың тұяғына ? !
Келешек ұрпақтарын адастырма ,
Ұлылыққа зұлымдықты салыстырма ? !
Таразы -* елдің көзі өлшеп қойған
Өртейік дұшпан сөзін аластата !
Жауыздар қаныпез боп бұрын қалған ,
Өмірге зұлымдықпен құрық салған .
Зұлымды мадақтағандар өзі зұлым
Деген сөзге қосыламын Мұхтар саған !
18 . 11 . 2003 . ж .
ОТЫРАР МҰҢЫ .
Адамдықтың қансыратып ерлігін ,
Баудай жайпап бұл төбеге келді кім ?
Ардың туын жыға алмады жауыздық
Көмсе – дағы бейбіт елдің тірлігін !
Ойрандатып қала халқын күл етті ,
Қара жерді төмпешікпен түнертті .
Батырларың жүрегімен өрт кешіп
Қараңғыда ел қорғанын күзетті .
63
Тебіреніп боз төбелер сілкінді ,
Кім қорғады от жамылған сол түнді ,
Қаһарыңнан , ерлігіңнен Отырар
Шыңғыс ханның қалың қолы іркілді !
Ерлер туды азамат боп ел үшін ,
Жасқандырып моңғолдардың қылышын .
Қанға бояп тілің менен дініңді
Құртпақ болған Шыңғыс ханың құрысын !
Ерлік , елдік сенде туды Отырар ,
Тарихтағы қайғыңды кім толтырар ?
Аналардың құрсағында қаза боп
Нәрестелер шейіт кетті – қаз тұрар .
Түңілмедің келешектен сөнбеген ,
Ұят шығар құдіретіңе сенбеген ?
Әп – Фараби бар әлемнің тілінде
Сөйлеседі таныстырып көмбемен !
Оттар жанып күлі қалды таза боп ,
Қазақ тілін жоя алмады нала боп .
Шындық жеңді Отырарым мұңайма
Сағындырып бүгін тұрсың қала боп .
СЕН ТУЫЛҒАНДА ( Дияс шөбереме )
Туылғанда бесігіңді тербетіп,
Ата – әжең отырыпты көрсетіп. Бергеніне бір Алланың шүкір деп
Барлық кезде жас келінге үйретіп,
Өмірінде аман болсын ержетіп.
Қандай қызық ұқсайдыма шөберем,
Нағашысын бұрын–соңды көрмесем.
Ауымайды көргенімде нәресте
Суретінен көріп тұрып сүймесем,
Неге жүрмін дүниеде сөйлесем .
Өссе бергін арғы бабаң секілді,
Атақ қумай қорғап өткін жеріңді. Батыр болып жігерленіп соларлай,
Қабанбайдай көрсете біл көркіңді,
Жалғастырып барша елге үлгіңді.
Өткен іске, зер салып қарасаң ,
Зор адамдар болған екен санасаң.
Тас дәуірі пайда болып ең алғаш ,
Атқарыпты тірліктерін орасаң,
Қайрақпенен пышақтарын қайрасаң.
Жер бетінде мұздар еріп су толып ,
Орман , таулар жаратылды ну болып .
Жаратылыс табиғатын жаратқан ,
Бір Құдайым бере берсін кез болып,
Аққу-қаздар қонып, құстар ұшты топталып,
Көлдер жатты айдынында тұнық боп, Зырылдауық көкке ұшты анық боп..
Оқып үйрен , осыларды меңгерген,
Жүрегіммен атқарады арман боп,
Шөберемме мен айтамын аман боп.
Таулы өлке, қандай әсем доланаң,
Баурайында көз тартады қарасаң.
Сұлулықтың бәрін берген табиғат
Ықтиярсыз қарай бердім мен оған,
Шындық сөзге жауап берші сен маған.